ENGLISH VERSION   LISTA PUBLIKACJI     IF UŁ      KEiFN



BARBARA TUCHAŃSKA

Prof. dr hab.

barbtu@filozof.uni.lodz.pl


Ukończyła socjologię na Uniwersytecie Łódzkim w 1972 roku. Stopień doktora nauk humanistycznych w zakresie filozofii uzyskała na Uniwersytecie im. A. Mickiewicza w Poznaniu w 1976 roku, stopień doktora habilitowanego w zakresie filozofii nauki na Uniwersytecie Łódzkim w 1982  i tytuł profesora w 1998 roku. Zawodowo związana z Uniwersytetem Łódzkim (1972-1976), Uniwersytetem im. A. Mickiewicza w Poznaniu (1976-1979) i ponownie z Uniwersytetem Łódzkim od 1979 roku do chwili obecnej. W latach 1985- 2001 pełniła funkcję Kierownika Zakładu Filozofii Nauki w Katedrze Filozofii UŁ, a od 2001 roku jest Kierownikiem Katedry Epistemologii i Filozofii Nauki UŁ. Odbyła szereg staży zagranicznych (USA, Wielka Brytania, Francja), prowadziła zajęcia za granicą (USA, Izrael), brała udział w wielu konferencjach zagranicznych i krajowych. Od 2002 jest członkiem Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego.

 

PROBLEMATYKA BADAWCZA:

Filozofia i socjologia nauki: wyjaśnianie, racjonalność nauki, wartości w nauce; krytyka tradycji analitycznej i mocnego programu socjologii wiedzy; społeczno-historyczna ontologia nauki nawiązująca do ontologii i hermeneutyki Heideggera i Gadamera, konstruktywizm.

Epistemologia: miejsce poznania i nauki w kulturze, dzieje filozoficznych rozważań nad poznaniem, prawda jako wartość w nauce, sztuce i życiu codziennym, analiza koncepcji wiedzy apriorycznej i analitycznej, .

DYDAKTYKA:

Wykłady kursowe z historii filozofii (dla doktorantów) i epistemologii, seminarium doktorskie i zajęcia monograficzne z epistemologii i filozofii nauki: filozofia świadomości, historyczny zarys filozofii nauki, społeczno-historyczna ontologia nauki, problematyka epistemologiczna w pop-kulturze.

KSIĄŻKI:

1. Koncepcje wiedzy analitycznej i apriorycznej a status logiki i matematyki. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 1995, s. 246.

2. Science Unfettered. A Philosophical Study in Sociohistorical Ontology. wspólnie z J. E. McGuire. Athens, Ohio: Ohio University Press, 2000.

3. Dlaczego prawda? Prawda jako wartość w sztuce, nauce i codzienności. Wydawnictwo Poltext, 2012.

 

OSTATNIE PUBLIKACJE POLSKOJĘZYCZNE:

13. „Natura i kultura w kulturalizmie hermeneutycznym”, [w:] W kręgu pytań o współczesną humanistykę, K. Łukasiewicz (red.), Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Prace Kulturoznawcze XIV, 2012, s. 13-31.

12. Czy potrzebna nam jest opozycja aprioryczne – aposterioryczne?, „Filozofia Nauki”, 4/2011, s. 119-138;

11. „Nieuniwersalność praw nauki, historyczność wszystkiego i specyfika humanistyki”, w: Nowy idiografizm?, K. Łukasiewicz (red.), Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Prace Kulturoznawcze XI, 2010, s. 15-26.

10. Zgoda (powszechna) w nauce. Czy we współczesnych rozważaniach nad nauką potrzebne jest nam pojęcie konsensu, „Nauka”, 1/2010, s. 67-86.

9. „O społecznym wymiarze twórczości naukowej”, [w:] Rezonujący rozum nauki a rozumność intuicji. Ksiega dedykowana profesor Alinie Motyckiej, G. Żurkowska, S. Blandzi (red.), Wydawnictwo Rolewski, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Gospodarki w Bydgoszczy, Wydawnictwo IFiS PAN, 2009, s. 116-23.

8. „Od protonauki do pseudonauki: przypadek astrologii”, [w:] Pogranicza nauki. Protonauka - paranauka - pseudonauka, J. Zon (red.), Wydawnictwo KUL [Filozofia przyrody i nauk przyrodniczych, t. 3], Lublin 2009, s. 271-89.

7. Oczywistości filozoficzne i co wynika dla nas z ich (nie)istnienia. „Zagadnienia Naukoznawstwa”, t. XLII, z. 1, 2006, ss. 95-102.

6. „Socjo-historyczna hermeneutyka poznania zamiast epistemologii. Projekt badawczy i edukacyjny”, Epistemologia współcześnie, M. Hetmański (red.), Universitas Kraków, 2007, ss. 85-100.

5. O Sokalu z Bricmontem, Latourze i o tym, co z tego (nie) wynika, „Nauka”, 2006 nr. 1, ss. 93-111.

4. „Prawda logiki i prawda filozofii”. [w:] Wokół logiki i filozofii. Księga jubileuszowa z okazji 60. urodzin Profesora Grzegorza Malinowskiego, J. Kaczmarek, R. Kleszcz (red.), Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2005, ss. 193-219.

3. „Prawda nauki i prawda rozumienia”, [w:] Wiedza a prawda. Seria Phoenix. Filozoficzne problemy wiedzy, A. Motycka (red.), Wydawnictwo IFiS PAN, Warszawa 2005, s. 145-164.

2. „Historyczność nauki ujęta inaczej”, [w:] Ideały nauki i konflikty wartości. Studia złożone w darze Profesorowi Stefanowi Amsterdamskiemu. E. Chmielecka, J. Jedlicki, A. Rychard (red.). Wydawnictwo IFiS PAN, Szkoła Nauk Społecznych przy IFiS PAN, Warszawa 2005, s. 51-70.

1. Kryteria naukowości. Nauka – nienauka, czy raczej my – inni? „Przegląd Filozoficzny - Nowa Seria”, r. 13: 2004 nr 3 (51), s. 95-110.

 

OSTATNIE PUBLIKACJE OBCOJĘZYCZNE:

11. Philosophy and Science as Conversation, „Revista Portuguesa de Filosofia, vol. 68, nr. 1-2, 2012, pkt. 10.

10. Human Nature or Humanity: Between Genes and Values, Internetowy Magazyn Filozoficzny HYBRIS, nr. 19, 2012, s. 1-32.

9. Thomas Kuhn e seus modificadores intercontinentais, „Scientiae Studia. Revista Latinoamericana de Filosofia e História da Ciência”, vol. 10, no. 3, 2012, p. 505-533 (s. 29).

8. On the Superiority of the Ordinary Day over the Holy Day: Relativism, Anti-anti-relativism, and Anti-anti-ethnocentrism, Czasopismo Internetowe „HYBRIS”, nr. 13, 2011, p. 22-38.

7.  Truth in Art?, „Representaciones. Journal of Studies on Representation in Art, Science, and Philosophy”, SIRCA Publicaciones Académicas, Argentina, vol. 5 no. 1, 2009, p. 93-107.

6. Social Studies of Science from an Epistemological Perspective: Is the Concept of Representation Suitable for Them?, „Representaciones. Journal of Studies on Representation in Art, Science, and Philosophy”, SIRCA Publicaciones Académicas, Argentina, vol. 4 no. 4, 2008, p. 67-81.

5. Replacing Epistemology with a Socio-historical Hermeneutics of Cognition: A Project for Research and Teaching, „Dialogue and Universalism”, vol. XVIII, no. 7-8, 2008, Epistemology–From Old Dilemmas to New Perspectives, M. Hetmański (ed.), p. 29-41.

4. Ontological-Hermeneutical View of Science and Scientific Knowledge. Transgressing Gadamer in a Gadamerian Way, „Divination. Studia Culturologica series” [Mason de Sciences de l’Homme et de la Société, Sofia], t. 24, 2006, p. 131-56.

to samo w: Aspekte der phänomenologischen Teorie der Wiessenschaft, red. D. Ginev, Königshausen & Neumann, Würzburg 2008, p. 114-135.

3. Clio se encuentra con Minerva. Las interrelaciones entre la Historia y Filozofia de la Ciencia, S. H. Orozco (tłum.), ‚Versiones” nr 2, 2004, [Instututo de Filozofia, Unversidad de Antioquia, Medellin], p. 65-79.

2. Stanisław Ossowski on Scientific Controversies and the Variety of Perspectives. „Organon”, t. 32 (2003), p. 93-103.

1. “Heideggerin ontologinen totuus” [„Heideggerowska ontologia prawdy”]. [w:] Katseen tarkentaminen. Kirjoituksia Martin Heideggerin Olemisesta ja ajasta, Leena Kakkori (ed.). Seria SoPhi 72. Jyvaskyla: Jyvaskylan yliopisto, 2003, p. 114-128.




Epistemologia 2.0 - program i literatura 2016-17

Epistemologia 2.0 - zasady oceniania